Hindi nagsimula ang kasaysayan ng mga Filipino American sa California sa mga pagdiriwang ng kasalukuyang taon. May mahabang kasaysayan ng migrasyon, trabaho, pagpapamilya, organisasyon at pagtatanggol sa karapatan. Sa Los Angeles at Stockton, makikita kung paanong nabuo ang magkakaibang sentro ng komunidad sa magkaibang panahon.
Ang paglipat ng mga pamayanan sa Los Angeles
Ayon sa Advisory Council on Historic Preservation ng pamahalaang pederal, nanirahan ang mga naunang imigranteng Filipino sa mga lugar na kilala ngayon bilang Little Tokyo at Bunker Hill sa unang bahagi ng ika-20 siglo. Dahil sa muling pagpapaunlad ng downtown pagkatapos ng Ikalawang Digmaang Pandaigdig, maraming residente ang napilitang lumipat pahilagang-kanluran, patungo sa Temple–Beverly corridor. Noong 2002, kinilala ng Los Angeles ang Historic Filipinotown bilang lugar na may makasaysayang at pangkulturang kahalagahan.
Stockton at Little Manila
Ipinapaliwanag ng Filipino American National Historical Society (FANHS) na naging sentro ang Stockton ng buhay-pamilya, trabaho at samahan ng maraming Filipino Americans. Mahalaga ang kuwento ng mga manggagawang bukid, mga negosyong pangkomunidad, at ang pagtatatag ng mga institusyong nag-iingat ng mga alaala. Ang National FANHS Museum sa Stockton ay isa sa mga lugar para sa pagsasaliksik sa nakaraan, ngunit ang mga oras ng pagbisita ay dapat tiyakin muna.
Ang kasaysayan ay mas malawak kaysa isang distrito
May mga magkakaugnay ngunit magkakaibang kuwento ang Daly City, Carson, San Diego at iba pang lungsod. Hindi rin dapat ikahon sa Tagalog lamang ang kasaysayan ng mga Pilipino; maraming tahanan ang gumagamit ng Ilocano, Cebuano at iba pang wika. Ang talaan ng wikang ginagamit sa bahay ay hindi kabuuang bilang ng mga may dugong Filipino.
Inaanyayahan ang pamilya, mga lokal na historyador at organisasyon na magbahagi ng dokumentadong kasaysayan at mga larawan na may pahintulot.
Karagdagang sanggunian: FANHS.
Primary sources
https://www.achp.gov/preserve-america/community/los-angeles-historic-filipinotown-california
Source review: November 17, 2026. Historical background is distinct from current population estimates.